adalet.az header logo
  • Bakı -°C
09 Avqust 2026 19:00
79
MARAQLI
A- A+

İnsanlar başqalarının sözünü niyə kəsir? 

Ailə şam yeməyində, iş görüşməsində və ya dostlarla söhbətdə demək olar ki, hər kəs mütəmadi olaraq sözü kəsən və başqalarına fikrini tamamlamağa imkan verməyən bir insanla qarşılaşıb. İlk baxışdan bu, hörmətsizlik və ya nəzakətsizlik kimi görünsə də, psixologiyaya görə, bunun arxasında mürəkkəb səbəblər dayanır.

Adalet.az xəbər verir ki, davamlı olaraq sözün kəsilməsi həmişə şüurlu davranış deyil.

Çox vaxt bu, xarakter xüsusiyyətlərinə, əvvəlki həyat təcrübəsinə və ya hətta nevroloji xüsusiyyətlərə əsaslanan avtomatik reaksiyadır.

Bu, həmişə hörmətsizlik demək deyil

Kommunikasiya üzrə mütəxəssislər bildirirlər ki, həmsöhbətin sözünü mütəmadi olaraq kəsən insanlar mütləq onu sıxışdırmaq istəmirlər. Bəzən onlar sadəcə olaraq öz fikirlərini dərhal bölüşmək istəyirlər və ya qorxurlar ki, növbəsi çatana qədər demək istədiklərini unudacaqlar.

Digərləri üçün isə söhbətə nəzarət etmək təhlükəsizlik hissi yaradır. Əgər onlar söhbətin gedişatını formalaşdıra bilirlərsə, özlərini daha az həssas və ya inamsız hiss edirlər. Çox vaxt bu, şüurlu strategiya deyil, illər ərzində inkişaf etmiş davranış modelidir.

Bunun arxasında uşaqlıq təcrübəsi də dayana bilər

Psixoloqların fikrincə, ünsiyyət vərdişlərinin əhəmiyyətli bir hissəsi uşaqlıqda formalaşır. Əgər siz başqalarından daha sürətli və ya daha ucadan danışdığınız təqdirdə danışmağa icazə verilən bir ailədə böyümüsünüzsə, bu modeli böyük yaşlarınıza asanlıqla daşıya bilərsiniz. Belə hallarda söz kəsmək pis niyyətdən baş vermir, demək olar ki, avtomatik reaksiyaya çevrilir.

Bütün söz kəsmələr eyni deyil

Kommunikasiya tədqiqatçılarının fikrincə, müxtəlif növ söz kəsmələri bir-birindən fərqləndirmək lazımdır.

Bəzən insan ona görə sözü kəsir ki, mövzu ilə o qədər maraqlanır ki, dərhal cavab vermək və ya razılığını ifadə etmək istəyir. Belə qısa söz kəsmələri bir çox dostluq və ya ailə söhbətlərinin təbii hissəsidir və mütləq söhbəti pozmur.

Vəziyyət başqadır ki, kiminsə mütəmadi olaraq təşəbbü отмети (təşəbbüsü) ələ keçirdiyi, başqa bir insana fikrini bitirməyə imkan vermədiyi və ya bütün söhbəti öz üzərinə çəkdiyi hallar olur. Həmsöhbət hiss edə bilər ki, ona qulaq asmırlar, onun fikri önəmli deyil və ya ona lazımi hörmətsiz yanaşmırlar. Nəticədə etibar azala bilər, ünsiyyət isə daha az dürüst və açıq olur.

Bu, DEHB (Diqqət əksikliyi və hiperaktivlik sindromu) ilə əlaqəli ola bilər

Mütəxəssislər həmçinin qeyd edirlər ki, bəzi hallarda tez-tez sözün kəsilməsi DEHB ilə əlaqəli ola bilər.

Psixoloqların  sözlərinə görə, DEHB-si olan böyüklər növbəsi çatanda söhbətin əsas xəttini itirməkdən tez-tez qorxurlar, ona görə də instinktiv olaraq sözü kəsirlər. Onlar üçün həmçinin uyğun anı gözləmək daha çətindir, diqqətləri daha tez yayılır və ya qəfil olaraq yeni mövzuya keçirlər.

Bu hallar özlüyündə insanın DEHB-si olduğu demək deyil, lakin əgər onlar müxtəlif həyat situasiyalarında mütəmadi olaraq problemlər yaradırsa, mütəxəssisə müraciət etməyə dəyər./Lent.az